O 11 de marzo Xapón sufriu un potente terremoto de magnitude 9 na escala Rihchter, seguido dun enorme tsunami. O seu efecto combinado ocasionou a perda de subministración eléctrica na central nuclear de Fukushima, e iso conduciu inevitablemente a que se producise o accidente nuclear máis grave, xunto co de Chernóbil, da historia da industria nuclear (ambos os dous clasificados como nivel 7, o máximo dentro da Escala Internacional de Sucesos Nucleares, INES). Un nivel INES 7, "accidente grave", supón, segundo a descrición oficial, "efectos xeneralizados na saúde e o medio. Liberación externa dunha fracción considerable do inventario do núcleo do reactor".
 
Refrixeración do combustible
 
A causa real deste accidente nuclear non foi o terremoto nin o tsunami (estes provocaron a perda de subministración eléctrica), senón a incapacidade destes reactores de refrixerar eficazmente o combustible nuclear unha vez perdida a achega eléctrica externa. Existen outras moitas causas posibles (unha inundación por unha causa natural, un atentado terrorista, unha sabotaxe, unha tormenta, un impacto dunha aeronave, un fallo técnico, erros humanos...) que tamén tivesen podido ocasionar unha perda prolongada de subministración eléctrica exterior en Fukushima, e entón, a evolución dos acontecementos tería sido, moi probablemente, a mesma.
 
Á vista destes feitos, o Goberno socialista de Zapateiro faría ben en pechar inmediatamente as centrais nucleares de Garoña e Cofrontes, que son reactores de auga en ebulición de Xeneral Electric, co mesmo deseño que as sinistradas en Fukushima. A resposta do chanceler alemán Angela Merkel foi pechar sete das súas 17 centrais. O accidente segue activo, a situación dos reactores está lonxe de estar controlada e séguese emitindo radiactividade ao medio: Fukushima é, repetindo unha expresión que xa fixo fortuna, un Chernóbil a cámara lenta.
 
Importantes cantidades de iodo-131, cesio-137 emitíronse xa; tamén se detectou plutonio-239 e estroncio-90, entre outros elementos radiactivos. Centos de miles de persoas foron afectadas pola radiación. O Goberno xaponés debe evacuar poboacións que están a 40 quilómetros de distancia da central nuclear. Xente que tardará anos en volver aos seus fogares, se é que volven algunha vez.
 
Similar ao que aconteceu en Chernóbil.
 
Esta vez en Xapón, a terceira potencia económica mundial, o país líder en tecnoloxía, o máis rigoroso en cuestións de seguridade nuclear... De forma irresponsable, o Goberno nipón decidiu elevar o límite nacional de exposición á radiación en nenos dende 1 milisievert por ano (mSv/año) ata os 20 mSv/año. A decisión de elevar os niveis de dose permitidos nos nenos de Fukushima ao mesmo nivel que os traballadores adultos da industria nuclear, e a 20 veces do nivel máximo para o público xeral, é totalmente inaceptable. Aínda máis cando está recoñecido que o risco da radiación para os nenos é maior que para os adultos.
 
Pasados dous meses do nefasto sismo, a crise nuclear de Fukushima provocou outro terremoto en Xapón, esta vez de signo social. Este desastre nuclear espertou a conciencia do pobo xaponés, que empezou a sacudirse a súa indiferenza cara ao problema da enerxía nuclear. Por primeira vez neste país, pouco dado á protesta na rúa, celebráronse nestas últimas semanas numerosas manifestacións onde decenas de miles de persoas piden o peche das centrais nucleares e o cambio a un modelo enerxético sostible, baseado en enerxías renovables. De modo que o Goberno xaponés anunciou non só o peche definitivo do complexo nuclear de Fukushima (seis reactores), senón tamén o peche da central nuclear de Hamahoka (tres reactores), situada en zona de alto risco sísmico. Un 60% dos xaponeses, que segundo as últimas sondaxes de opinión son maioritariamente contrarios á enerxía nuclear, avalou esta decisión.
 
Ademais, o Goberno nipón anunciou a cancelación definitiva dos seus plans de expansión nuclear, cos que se pretendía construír 14 novas centrais nucleares e aumentar a contribución da electricidade de orixe nuclear do actual 29% a un 50% en 20 anos. Así mesmo, o Goberno prometeu que a aposta será a partir de agora polas enerxías renovables e a eficiencia enerxética. Unha vez que, tras o accidente de Fukushima, volveu quedar claramente de manifesto a extrema perigosidade da enerxía nuclear, Greenpeace demanda ao Goberno e aos partidos políticos que actúen con responsabilidade e adopten unha serie de medidas para que o noso sistema enerxético sexa eficiente, intelixente e 100% renovable.
 
En 2009 a Fundación Ideas para el Progreso do PSOE publicou o informe "Un novo modelo enerxético para España. Recomendacións para un futuro sostible", o cal, ademais de concluír tamén na viabilidade económica e técnica dun sistema 100% renovables, mostra como a enerxía nuclear se podería substituír de forma acelerada para 2016.