Os resultados provisionais do Proxecto ENIS-España, recollidos por Europa Press, debuxan unha xudicatura que actúa "normalmente" con ética, responsabilidade e rigor, aínda cando as malas prácticas non sexan castigadas como deberían.
 
A ONG, con sede en Berlín, sinala como un punto forte dos integrantes da carreira xudicial a súa independencia -- recoñecida de forma expresa" na Constitución-- aínda que censura que o seu órgano de control está "fortemente politizado" e que os membros dos Tribunais Superiores de Xustiza se nomean cunha "relativa influencia política".
 
"En suma, existe certo incentivo para os xuíces que queiran chegar aos postos superiores de sistema, de subordinar a súa plena independencia a certos compromisos políticos", advirte.
 
Entre os puntos débiles, o estudo apunta á falta de recursos e á sobrecarga de traballo dos maxistrados, así como a "débil rendición de contas existente na práctica, non tanto na norma, onde existen regulacións mellorables, pero suficientes,".
 
SORTEO PARA ELIXIR OS VOGAIS DO CGPJ
 
Transparencia Internacional recomenda aprobar "unha Lei de responsabilidade xudicial", que contemple a comparecencia anual do presidente do Consello Xeral do Poder Xudicial (CGPJ) ante as Cámaras e unha regulación "máis eficaz" das responsabilidades por erros e dilacións indebidas.
 
Para despolitizar o órgano de goberno dos xuíces, suxire que os seus vogais sexan elixidos "por sorteo" entre maxistrados cualificados e avogados e xuristas de recoñecido prestixio, que afronten "unha entrevista selectiva pública posterior" no Parlamento.
 
No ámbito da Xustiza, a organización tamén propón reforzar a independencia do Ministerio Público respecto ao Goberno. "Dende logo a Fiscalía Anticorrupción necesitaría dalgún xeito reforzar a protección da súa independencia", sinala.
 
A organización internacional tamén empraza| a eliminar os privilexios de persoas que gozan da condición de aforados, como son deputados, senadores, membros do Goberno central ou integrantes do CGPJ, do Tribunal Supremo, do Tribunal Constitucional ou da Audiencia Nacional.
 
"A posibilidade de conseguir un maxistrado especial e protección extra son demasiado evidentes como para permanecer impasibles fronte a esta realidade", sinala en referencia aos aforados. Ademais, insta a crear un código ético do deputado e a actualizar a normativa de incompatibilidades e conflitos de interese.
 
A ONG tamén fai referencia a institucións como o Valedor do pobo, da que destaca a súa independencia aínda que matiza que a súa xestión interna é "pouco transparente".
 
BIPARTIDISMO "OMNIPOTENTE"
 
Os resultados provisionais de Transparencia Internacional resaltan que a "omnipresencia do bipartidismo" conduce a que "todas as ideoloxías do espectro político" non estean representadas nos medios de comunicación.
 
"Estes partidos, a través dos gobernos que controlan, son ademais os que outorgan as licenzas ou concesións de servizos audiovisuais, e a concesión non é, nesta lóxica existente, apolítica", engade o estudo.
 
O feito de que a democracia española estea "excesivamente" controlada polos dous grandes partidos, reduce e desincentiva a participación dos cidadáns no espazo público, segundo TI. O grupo tamén pon de relevo a "enorme" influencia dos bancos nos grupos políticos.
 
"As consecuencias de todo este modelo para o NIS non son positivas. A independencia das institucións áchase sempre en perigo, pois a presión dos dous grandes partidos, sobre todo do que ten o Goberno, sobre o lexislativo, o xudicial (en menor medida) e sobre todos os órganos constitucionais e regulatorios é moi forte cando se tocan os seus intereses máis prezados", conclúe.